OK.1431.2.2026 wniosek dotyczący kontroli biletów komunikacji miejskiej
Uwagi:
Treść wniosku:
Na podstawie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. ( Dz.U. Nr 78, poz. 483, z późn. zm.), gwarantującego prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a także art. 2 ust. 1 i art. 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej ( tekst jednolity: Dz.U. 2022 poz. 902 ), wnoszę o udostępnienie następujących informacji publicznych dotyczących decyzji o wstrzymaniu kontroli biletów w komunikacji miejskiej w Olsztynie w dniach 31 grudnia 2025 r. i 1 stycznia 2026 r.
Stan faktyczny
W dniach 31 grudnia 2025 r. i 1 stycznia 2026 r. miasto Olsztyn doświadczyło ekstremalnych opadów śniegu, co spowodowało istotne problemy komunikacyjne. W odpowiedzi na te warunki, władze miejskie podjęły decyzję o czasowym wstrzymaniu kontroli biletów w pojazdach komunikacji zbiorowej. Decyzja ta była jak najbardziej zasadna, służyła ułatwieniu poruszania się po mieście w trudnych warunkach pogodowych, zmniejszając ryzyko zaistnienia kolizji i innych wydarzeń drogowych. Jednak jej wykonanie pozostawiało wiele do życzenia. Z perspektywy pasażerów sposób informowania okazał się niewystarczająco jasny, co mogło prowadzić do dezorientacji.
Jak wynika z artykułów medialnych opublikowanych w "Twój Kurier Olsztyński" ( tko.pl ):
- Artykuł "Olsztyn wstrzymuje kontrole biletów komunikacji miejskiej ze względu na zasypane ulice" ( 31 grudnia 2025 ), przedstawia decyzję o darmowych przejazdach jako odpowiedź na paraliż dróg. Cytat: "Sytuacja jest nadzwyczajna. Olsztyn wstrzymuje kontrole biletów komunikacji miejskiej ze względu na zasypane ulice."
- Artykuł "Chaos w MPK po nagłej zmianie decyzji o darmowych przejazdach. Pasażerowie wściekli" z 1 stycznia 2026 r., relacjonujący edycję posta na Facebooku ( zmiana "do odwołania" na "tylko dziś" ). Według doniesień medialnych oraz relacji pasażerów, po edycji komunikatu mogło dojść do wystawiania mandatów, sporów w pojazdach oraz poczucia wprowadzenia w błąd wśród części pasażerów, co wymaga jednoznacznego wyjaśnienia. Cytat: "Miał być piękny gest prezydenta w obliczu śnieżycy, a skończyło się na karczemnych awanturach w autobusach. Przez fatalną politykę informacyjną Ratusza i 'cichą edycję' wpisów w mediach społecznościowych, olsztynianie 1 stycznia masowo ruszyli w miasto przekonani, że bilety wciąż są darmowe."
- Artykuł "Komunikacyjny cyrk w Olsztynie? Ratusz w panice atakuje po wpadce z kontrolami biletów" z 1 stycznia 2026 r., podkreślający brak jasnych komunikatów i reakcje ratusza. Cytat: "Wpadka roku, czy arogancja władzy? Urzędnicy ratusza sami przynieśli się do bałaganu w komunikacji miejskiej."
Relacje pasażerów, a także anonimowych kontrolerów, których wypowiedzi znajdują się we wskazanych artykułach, wskazują na brak koordynacji informacji. Dotknęło to szczególnie osoby starsze, przyjezdne a także te bez ciągłego wglądu do platformy Facebook. Pasażerowie zgłaszali, że nie mogli zapoznać się z informacją w tradycyjnych formach ( np. tablice ogłoszeń, komunikaty w pojazdach czy na przystankach ), co mogło budzić wątpliwości co do zachowania zasady należytej promulgacji informacji publicznej. Bez właściwej drogi ogłoszenia oraz ograniczenie możliwości wglądu a także 'cichą edycję' mogło spowodować, że część pasażerów nie miała realnej możliwości zapoznania się z aktualnym zakresem obowiązywania decyzji. Jest to analogicznie do koncepcji św. Tomasza z Akwinu, zgodnie z którą prawo musi być ogłoszone, aby mogło obowiązywać. W tym przypadku pierwotna decyzja była jawna, lecz jej zmiana nastąpiła poprzez edycję istniejącego wpisu, bez opublikowania odrębnego, jednoznacznego komunikatu. Edycja ta nie była wyraźnie oznaczona, nie przedstawiono nowego komunikatu, co uniemożliwiało łatwe i poprawne pozyskanie aktualnych informacji przez zainteresowanych. Ten chaos informacyjny mógł przyczynić się do osłabienia zaufania części mieszkańców do rzetelności przekazywanych informacji. Niedawno opublikowany post na stronie Miasta Olsztyna w mediach społecznościowych został odebrany przez część mieszkańców jako niewystarczające odniesienie się do zgłaszanych obaw.
W imieniu zaniepokojonych mieszkańców Olsztyna, oraz innych pasażerów komunikacji miejskiej, którzy są oburzeni zaistniałą sytuacją, proszę o wyjaśnienia. Celem jest znalezienie rzeczywistych źródeł problemów a przez to uniknięcie podobnych błędów w przyszłości. Od organów władzy publicznej, działających z woli mieszkańców, oczekuje się szczególnej staranności informacyjnej, zwłaszcza w sytuacjach nadzwyczajnych.
Pytania:
- Czy jakikolwiek pasażer komunikacji miejskiej otrzymał mandat za brak biletu w dniach 31 grudnia 2025 r. lub 1 stycznia 2026 r.? Jeśli tak, to w jakiej liczbie i czy ZDZiT zamierza umorzyć te mandaty z urzędu? Proszę o udostępnienie statystyki ZDZiT w tej sprawie.
- Kto konkretnie podjął decyzję o wstrzymaniu kontroli: Prezydent Miasta, Dyrektor ZDZiT czy inny organ?
- W jakich formach i kanałach ( włączając Biuletyn Informacji Publicznych, media społecznościowe czy tablice LED przy przystankach autobusowych ) opublikowano informację o podjętej decyzji? Jaka była godzina oraz data umieszczenia informacji na konkretnych formach i kanałach? Jaka była oryginalna treść dla każdego z kanału informacyjnego? O której godzinie oraz którego dnia dokonano edycji ( zmiana "do odwołania" na "tylko dziś" )? Jak wyglądał komunikat po zmianie? Dlaczego nie pojawił się nowy komunikat, wyraźnie wskazujący aktualizację?
- Czy komunikat o ponownym przywróceniu kontroli w środkach komunikacji miejskiej został opublikowany wcześniej niż po reakcjach medialnych ( np. artykułach w TKO ) i sprzeciwach mieszkańców, czy dopiero w odpowiedzi na nie?
- Jaka była forma przekazania informacji dotyczących zmian kontroli biletów dla kontrolerów? Zarówno pierwsza informacja ( wstrzymanie do odwołania ) jak i po aktualizacji. Proszę o udostępnienie treści tego komunikatu, w tym dokładnej daty i godziny przekazania oraz instrukcji dotyczących okresu obowiązywania ( do której godziny/daty mieli nie sprawdzać biletów ). Doprecyzowanie : W jaki sposób i kiedy pracownicy, tj. kontrolerzy biletów ( na terenie działalności ZDZiT w Olsztynie ) otrzymali informację o podjętej decyzji o czasowym wstrzymaniu kontroli biletów w pojazdach komunikacji miejskiej? Jaka była treść przekazanego im komunikatu?
- Czy podjętą decyzję o wstrzymaniu kontroli biletów w dniach 31 grudnia 2025 r. i analogicznie, jak wynika z informacji medialnych 1 stycznia 2026 r. oparto na podstawie prawnej ( tj. zarządzenie Prezydenta Miasta, decyzja Dyrektora ZDZiT, uchwała rady miasta lub inny akt )? Jeżeli był wydany jakikolwiek akt lub dokument w tej sprawie, to proszę o podanie numeru, daty i miejsca jego publikacji. Jeśli taki akt prawny nie został wydany – na jakiej podstawie ZDZiT i kontrolerzy wstrzymywali kontrole?
- Czy na chwilę obecną są zaplanowane kroki organizacyjne i komunikacyjne, aby w przyszłości uniknąć zaistniałej sytuacji? Zwłaszcza chodzi o kwestię publikowania informacji w formie oficjalnej, jednoznacznej, bez wykluczania? Czy planowane jest poszerzenie kanałów informowania ludzi o podejmowanych zmianach decyzji, np. drogą radiową lub z użyciem ekranów w pojazdach bądź przy przystankach komunikacji miejskiej, tak aby każdy mógł zapoznać się z aktualnym stanem bez częstego sprawdzania Facebooka? Powyższe informacje powinny być jawne i dotyczą działalności organów publicznych. Ich brak prowadzi do niepotrzebnych konfliktów z pasażerami oraz podważa zaufanie społeczne do władz publicznych. Proszę o udzielenie odpowiedzi w terminie 14 dni od otrzymania wniosku, w formie elektronicznej. Wskazane w niniejszym piśmie publikacje prasowe i doniesienia medialne zostały przywołane wyłącznie w celu weryfikacji zawartych w nich informacji i ich skonfrontowania z oficjalnym stanowiskiem organów Miasta Olsztyna. Nie stanowią one przesądzenia o ich prawdziwości ani przypisania odpowiedzialności konkretnym osobom lub instytucjom. Celem pisma jest weryfikacja doniesień medialnych oraz zgłaszanych przez obywateli i pasażerów zastrzeżeń, w interesie przejrzystości życia publicznego.